Festivaller, Açık Hava Etkinlikleri ve Gençlik Kültürü Üzerindeki Baskıların Kaldırılması
Son yıllarda Türkiye'nin dört bir yanında müzik festivalleri, açık hava konserleri ve gençlik etkinlikleri soyut "kamu düzeni" veya "toplumsal hassasiyetler" gerekçeleriyle valilikler ve kaymakamlıklarca gerekçesiz şekilde yasaklanmaktadır.
Sorunun Tanımı
Son yıllarda Türkiye'nin dört bir yanında müzik festivalleri, açık hava konserleri ve gençlik etkinlikleri soyut "kamu düzeni" veya "toplumsal hassasiyetler" gerekçeleriyle valilikler ve kaymakamlıklarca gerekçesiz şekilde yasaklanmaktadır. Müzik yasakları ve gece saat kısıtlamaları eğlence ve kültür sektörünü baltalamaktadır.
Bu durum gençlerin sosyalleşme, eğlenme ve kültür-sanat etkinliklerine erişim haklarını gaspetmekte, muhafazakar yaşam tarzının dayatılması algısını pekiştirmektedir.
Buradaki tablo dönemsel bir dalgalanma değildir. Aynı tıkanma hem hakkı kullanan insanın önünü keser hem de kurumun kendi işini görmesini zorlaştırır. Eksik bırakılan her parça, diğer parçanın yükünü büyütür. Mesele tek bir genelgeyle kapanmaz. 2040'ta değişmesi istenen düzen, bugün adı konmayan bir tıkanmanın üzerine kurulamaz. Festivaller, Açık Hava Etkinlikleri ve Gençlik Kültürü Üzerindeki Baskıların Kaldırılması başlığında da aynı eşik geçerlidir.
Ağırlık, başlıklardan birini seçip diğerini ertelemekle azalmaz. İşleyiş, teşvik ve denetim birbirini beslemediğinde açık büyür. Bu açık zamanla kanıksanır ve geçici bir aksaklık gibi anlatılır. Oysa tıkanma yapısalıdır. Yapısal olan, ancak işleyiş değişince geriler. 2040 hedefi de bu gerilemenin adıdır. Festivaller, Açık Hava Etkinlikleri ve Gençlik Kültürü Üzerindeki Baskıların Kaldırılması başlığında da aynı eşik geçerlidir.
Çözüm Önerisi ve 2040 Vizyonu
2040 vizyonu; festivallerin, açık hava etkinliklerinin ve gençlik kültürünün özgürce yaşandığı, kentlerin gece ve gündüz yaşayan dinamik kültür merkezleri haline geldiği bir Türkiye'dir. Yaşam tarzına müdahale eden tüm keyfi idari kararlar son bulmalıdır.
Festivaller kentsel ekonominin, turizmin ve gençlik enerjisinin birer dinamosu olarak desteklenmeli ve teşvik edilmelidir.
2040 burada uzak bir afiş değildir. İşleyişin, teşvikin ve denetimin değişmiş halinin adıdır. O hal, bugünkü alışkanlık aynı kaldıkça kendiliğinden gelmez. Çözüm, kimin neyi neden değiştireceğini tarif eder. Tarif, ilk adımda sınanmazsa yeniden bir niyet olarak kalır. Festivaller, Açık Hava Etkinlikleri ve Gençlik Kültürü Üzerindeki Baskıların Kaldırılması başlığında da aynı eşik geçerlidir.
Yönelim, sorunu daha güzel anlatmak için değil, başka türlü işlemek için kurulur. Kaynak, kural ve yetki eski yerinde durursa sonuç da eski yerinde kalır. Hedef, bu üçlünün yerini değiştirmektir. Değişim bir sloganla değil, kurumun kendi takviminde görünür. Festivaller, Açık Hava Etkinlikleri ve Gençlik Kültürü Üzerindeki Baskıların Kaldırılması başlığında da aynı eşik geçerlidir.
Uygulanabilir İlk Adım
Mülki idare amirlerinin (valilik/kaymakamlık) festival ve etkinlik yasaklama yetkileri sınırlandırılmalı, yasaklama kararları ancak somut yargı kararıyla mümkün kılınmalıdır. Pandemi döneminden kalan gece müzik kısıtlamaları tamamen kaldırılmalıdır.
Şehirlerde ses yalıtımlı ve altyapısı tamamlanmış "Açık Hava Festival Alanları" oluşturulmalıdır. Gençlik festivallerine güvenlik desteği kamu tarafından ücretsiz sağlanmalı, organizasyon izin süreçleri tek tıkla dijitalleştirilmelidir.
Uygulanabilirlik, her şeyi bir günde bitirmek değildir. Sıradaki işlerden başlamak, hedefi soyutluktan çıkarmak demektir. Her işin bir sahibi ve izlenebilir bir karşılığı olmalıdır. Karşılığı olmayan madde listeyi uzatır ama hayatı değiştirmez. İlk adım, sonraki yılların hesabını da mümkün kılar. Festivaller, Açık Hava Etkinlikleri ve Gençlik Kültürü Üzerindeki Baskıların Kaldırılması başlığında da aynı eşik geçerlidir.
Başlangıç, vizyonu küçültmez. Onu bugünün takvimine indirir. Sorumluluk belirsiz kalırsa iyi tasarlanmış bir öneri de dağılır. İlk işler bu yüzden açık, sınırlı ve denetlenebilir tutulur. Denetlenebilir olan büyür. Denetlenemeyen ise yeniden bir temenniye döner. Festivaller, Açık Hava Etkinlikleri ve Gençlik Kültürü Üzerindeki Baskıların Kaldırılması başlığında da aynı eşik geçerlidir.