Gönüllülük ve Sivil Toplum: Gençler Dünyayı Değiştirmek İçin Nereden Başlamalı?
Dünyayı değiştirmek, büyük bir kürsüden değil, gönüllülüğün kapısı açık bir yerden başlar. Sivil toplum, genci bürokrasiyle yormadan işe ortak ederse büyür.
Sorunun Tanımı
Sivil toplum kuruluşlarına katılım oranının düşük olması ve bürokratik engellerin gençlerin hevesini kırması.
Katılım düşükse bunun nedeni gençlerin ilgisizliği sanılır. Oysa dernek ve vakıf kapısı ağır evrak, belirsiz görev ve görünmeyen etki ile kapanır. Heves, ilk ayda kırılırsa ikinci ay gelmez. Gönüllülük, fedakârlık nutku değil, yapılabilir bir iş tanımı ister.
Gönüllülük, fedakârlık nutku olarak kaldıkça genç, nereden başlayacağını bilemez. Başlangıç, yapılabilir bir işin adıdır. Adı olmayan iyilik, özgeçmişe bir satır olarak yazılır ve orada biter. Biten satır, dünyayı değiştirmez.
Bu iş duyurulmakla bitmez. Cümle, bu hafta kimin üstleneceği yazılmazsa yine rafta kalır. Rafta kalan tespit, genci haklı ama yalnız bırakır. Yalnız bırakılan genç, doğruyu bilmenin hayatı değiştirmediğini görür.
Çözüm Önerisi ve 2040 Vizyonu
Gönüllülük çalışmalarının akademik ve mesleki kredilendirme sistemine dahil edilmesi, dijital gönüllülük ağları.
2040’ta gönüllülük, akademik ve mesleki kredide karşılık bulur. Dijital gönüllülük ağı, şehir dışındaki genci de bir projeye bağlar. Kredi, gönüllülüğü ticarete çevirmez; emeğin göründüğünü söyler. Böylece sivil toplum, özgeçmiş süsü değil, yurttaşlık pratiği olur.
Sivil toplum, özgeçmiş süsü değil, yurttaşlık pratiği olmalıdır. Pratik, gencin hangi gün, hangi işi, kiminle yaptığını söyler. Söylemezse gönüllülük, iyi niyetin fotoğrafı olur. Fotoğraf, mahalledeki işi taşımaz.
Bu iş duyurulmakla bitmez. Cümle, bu hafta kimin üstleneceği yazılmazsa yine rafta kalır. Rafta kalan tespit, genci haklı ama yalnız bırakır. Yalnız bırakılan genç, doğruyu bilmenin hayatı değiştirmediğini görür.
Uygulanabilir İlk Adım
Üniversitelerde gönüllülük dersinin seçmeli kredi olarak kabul edilmesi ve öğrenci STK projelerine mikro hibeler verilmesi.
Üniversitede gönüllülük dersinin seçmeli kredi sayılması ve öğrenci projelerine mikro hibe verilmesi birlikte düşünülmelidir. Kredi, saat doldurma olmamalı; hibe, afiş basma olmamalı. İkisi de kısa bir sonuç raporuna bağlanır. Bir üniversite, bir dönemlik ders ve küçük bir hibe kalemi açarsa model görünür.
Bir üniversitede ya da bir mahallede açılan ilk düzenli iş, gence adres bırakır. Adres, 'bir gün' diye ertelenen niyetin yerine konur. Niyet ertelendikçe dünya da ertelenir. Başlanan küçük iş, ertelemeyi bozar.
Bu iş duyurulmakla bitmez. Cümle, bu hafta kimin üstleneceği yazılmazsa yine rafta kalır. Rafta kalan tespit, genci haklı ama yalnız bırakır. Yalnız bırakılan genç, doğruyu bilmenin hayatı değiştirmediğini görür.