Kültür Krizine Çözüm: Sanat Etkinlikleri Gençler İçin Lüks Olmaktan Nasıl Çıkar?
Sanat, genç için lüks bilet olmaktan çıkarsa kültür krizi de incelir. Etkinliğe gidememek, ilgisizlik değil, kapının pahalı olmasıdır.
Sorunun Tanımı
Bilet fiyatlarının yüksekliği yüzünden gençlerin tiyatro, konser ve sergilere gidememesi.
Tiyatro, konser ve sergi biletinin yüksekliği, genci salonun dışında bırakır. Dışarıda kalan genç, “sanat bana göre değil” diye öğrenebilir. Oysa eşik, zevk değil, fiyattır. Kültür, yalnızca ödeyebilenin hafta sonu olursa ortak dil de daralır.
Sanat etkinliği biletin arkasında kalırsa kültür, ödeyebilenin hafta sonu olur. Hafta sonu daralınca ortak dil de daralır. Daralan dil, genci ya içeride ya da tamamen dışarıda bırakır. Dışarıda kalan genç, kültürü lüks sanır ve uzak durur.
Bu iş duyurulmakla bitmez. Cümle, bu hafta kimin üstleneceği yazılmazsa yine rafta kalır. Rafta kalan tespit, genci haklı ama yalnız bırakır. Yalnız bırakılan genç, doğruyu bilmenin hayatı değiştirmediğini görür.
Çözüm Önerisi ve 2040 Vizyonu
Tüm gençlere yıllık sanat ve kültür destek kartı verilmesi, kamusal etkinliklerin ücretsiz sunulması.
2040’ta gençlere yıllık bir sanat ve kültür destek kartı, kamusal etkinliği ise ücretsiz kılmak bu eşiği alçaltır. Kart, sınırsız tüketim vaadi değil, yıl içinde belirli sayıda kapının açık olmasıdır. Ücretsiz kamusal etkinlik, kaliteyi düşürmek zorunda değildir; destek, sahnenin arkasındaki emeği görünür kılar. Sanat, böylece ayrıcalık listesinden çıkar.
Lüks olmaktan çıkmak, daha çok afiş asmak değildir. Gencin turnikeden geçebilmesi, ilçede de bir sahnenin açık olması ve okulun bu sahneye kapı bırakmasıdır. Kapı bırakılmazsa sanat, merkez semtin takviminde kalır. Takvim, mahalleye uğramaz.
Bu iş duyurulmakla bitmez. Cümle, bu hafta kimin üstleneceği yazılmazsa yine rafta kalır. Rafta kalan tespit, genci haklı ama yalnız bırakır. Yalnız bırakılan genç, doğruyu bilmenin hayatı değiştirmediğini görür.
Uygulanabilir İlk Adım
18-25 yaş arasındaki tüm gençlere müze ve devlet tiyatrolarının tamamen ücretsiz yapılması.
On sekiz ile yirmi beş yaş arasında müze ve devlet tiyatrosunun ücretsiz olması, hemen ilan edilebilecek bir kuraldır. Kapıda kimlik yeter. Bir sezon bu uygulamayı deneyen kurum, doluluk ve genç izleyici sayısını açıklar. Lüks olmaktan çıkmak, afişle değil, turnikede belli olur.
Ücretsiz bir kontenjan ya da ilçede açılan bir prova günü, niyeti ölçer. Ölçü, afişin güzelliği değil, içeri giren gencin varlığıdır. Varlık yoksa kriz sürer. Varlık varsa kültür, ortak bir dil olmaya başlar.
Bu iş duyurulmakla bitmez. Cümle, bu hafta kimin üstleneceği yazılmazsa yine rafta kalır. Rafta kalan tespit, genci haklı ama yalnız bırakır. Yalnız bırakılan genç, doğruyu bilmenin hayatı değiştirmediğini görür.